آموزش اثربخش در ماه های اول سال تحصيلی(وپژه معلمان گرامی)
راه برای آموزش اثربخش درماه های اول سال تحصيلی
«از تجربههای سبز آموزگاران جهان ياد بگيريم»
1ــ براي شروع تدريس از تصوير، طرح، معما، چند پرسش خاص و يا هر شيوهی ديگری که ذهن بچهها را درگير می کند، (توفان ذهن براي فراگيري بهتر مفاهيم استفاده کنيم)
2ــ پيش ازشروع مبحث جديد، پرسشهای دانشآموزان از مبحث قبلی را روی تختهسياه بنويسيم و بکوشيم با مشارکت بچهها، پاسخ و پرسشها را بيابيم.پيش از رفع اشکالات دانشآموزان، مبحث جديدی را آغاز نکنيم.
3ــ هرجلسه از بچهها بخواهيم درس جلسه ی آينده را مطالعه کنند و نکاتی را که به نظرشان مبهم می رسد، روی برگهای بنويسند و به شما بدهند. با اين کار، هم شما با نکات مورد توجه بچهها اشنا می شويد و هم بچهها به مطالعهی مباحث درسی پيش از تدريس، عادت می کنند.
4ــ از بچهها بخواهيم هر جلسه يک خبر مهم از روزنامه يا مجلهی ويژهی سن شان را بنويسند و همراه خود سر کلاس بياورند. روی خبر مورد نظر بحث کنيم و هر جلسه را به بحث روی يکي از موضوعها اختصاص دهيم.
5ــ ازدانشآموزان بخواهيم برنامهها وآرزوهای خودرا روی برگهای بنويسند يک کپی از آن را پيش خودشان نگه دارند واصل برگه رابه شما بدهند. به اين ترتيب شما ازاهداف آنها آگاه می شويدوآنهاهم اهدافشان را از يادنمی برند.
6ــ با اجرای برنامههايی مثل برگزاری جلسهی بحث و گفتو گو ارائهی مباحث درسی در کلاس و.... آنها را برای حضور در جمع آماده کنيم.
7ــ برنامههای پرورشی مانند بازديدها، برنامههای فرهنگی و... راازهمان روزهای نخست شروع سال تحصيلی آغاز کنيم.
8ــاجرای برنامههای ورزشی از ديگر نيازهای دانشآموزان هستند. برگزاری بازی ها و برنامههای ورزشی آنها را از نظرجسمی و روانی آماده می کند
9ــ دربارهی فلسفه و هدف آموزش و پرورش با بچهها صحبت کنيم تا همکاری و همراهی بيشتری با ما داشته باشند.
10ــ با همکاری دانشآموزان در فضای کلاس، تغييراتی ايجاد کنيم تا فضا برای آنها دوستداشتنی تر شود
11ــ آموزگار دموکراتی باشيم. هر چند رعايت نظم ضروری است، اما در پايهی ابتدايی بايد کمی آزادانهتر عمل کرد.
12ــ پژوهش ، تحقيق و شيوهی آن را به دانشآموزان سوم ابتدايی به بعد بياموزیم کمک کنيم تا برای پژوهشهايشان از منابع تحقيقاتی استفاده کنند.اين کار از شروع سال تحصيلی جديد، برای بچهها به عادت تبديل می شود.
13ــ برای فراگيری (آموزش) مفاهيم درسی هيجان ايجاد کنيم. برای اين کار کافی است در کنار تدريس، همان مفهوم درسی، فعاليت علمی، بازديد يا يک کار آزمايشگاهی ترتيب دهيم.
14ــ شماره تلفن محل کار والدين دانشآموزان را داشته باشيم.
15ــ دليل غيبتهای آنها را جويا شويم.برخی از غيبتها بهويژه در نخستين روزهای شروع سال تحصيلی، ممکن است به دليل ترس از مدرسه باشد.
16ــ تشويق نيازی انکارناپذير برای پيشرفت تحصيلي است. اين تشويق می تواند زبانی با اهدای جايزه و يا هر شکل ديگری باشد. روزهای نخست شروع سال تحصيلي نياز دانشآموزان بيشتر از هر زمان ديگری است.
17ــ دانشآموزان بايد واکنشهای مثبت و منفی ما را ببينند.اما اين واکنشها بهويژه واکنشهای منفی، بايد تنها با تغيير لحن کلام يا چهره، بدون هر گونه توهين صورت گيرد. در روزهای نخست سال تحصيلی، بچهها بيش از هر زمان ديگری نسبت به رفتار آموزگار حساس هستند.
18ــ با گروهبندی دانشآموزان، فعاليتهای آنها را منسجم کنيم.
19ــ دانشآموزانی که از نظر درسی ضعيفاند، مسؤوليتهای آموزشی محول كنيم.
20ــ به دانشآموزان فرصت بدهيم تا درهمين روزهای نخست سال تحصيلی، مهارتهايشان را نشان بدهند. برای اين کار به آنها فرصت فعاليت بدهيم.
21ــ با والدين جلسات خصوصی برگزار کنيم. تأثير اين جلسات بيش از جلسههای چندين نفرهی اوليا و مربيان است..
22ــ از همين روزهای نخست شروع سال تحصيلی، بچهها را به نوشتن عادت بدهيم. برای اين کار از آنها بخواهيم هر روزحداکثر در دو تا سه خط ، دربارهی موضوعی که دوست دارند، مطلبی بنويسند.
23ــ مجله يا کتابی مناسب با سن دانشآموزان انتخاب کنيم و با قسمتبندی آن، هر روز بخشی از آن را همراه دانشآموزان در کلاس بخوانيم. اين کار مهارت خواندن را در آنها تقويت می کند و باعث آشنا شدن با لغتهای جديد می شود.
24ــ بازی های فکری بهويژه آنهايی که به صورت پرسش و پاسخ هستند، شروع خوبی برای تقويت حافظهی دانشآموزان محسوب می شوند.
25ــ از بچهها بخواهيم هر کدام عکسی از خودشان بياورند. عکسها را روی مقوا بچسبانيم و مشخصات مختصری از بچهها را زير آنها بنويسيم. اين تابلو را در کلاس نصب کنيم تا دانشآموزان با يکديگر بيشتر آشنا شوند.
26ــ گروهها، اعم از کار گروهها و يا گروههای ورزشی و... می توانند برای خود سر گروه انتخاب و کارت عضويت صادر کنند. اين کار فعاليت آنها را منسجمتر و ارتباط آنها را بيشتر ميکند بهعنوان آموزگار، به اين برنامهريزيی ها هويت ببخشيم و آنها را هدايت کنيم
27ــ در صورت نياز به تکميل آموزش برخی مفاهيم، می توانيم سرعت آموزش را کند كنيم.
28ــ تکليف شب، مکمل آموزشهای مدرسه است، بهشرطی که ميزان آن به حدی باشد که مانع از تفريح و بازی بچهها نشود.
29ــ از بچهها بخواهيم دفترچهای تهيه کنند. در هر صفحه، کارهايی را که دوست دارند در طول يک روز انجام بدهند بنويسند و روبهروی آنهايی که انجام دادهاند علامت بزنند. اين کار زمانبندی را به آنها می آموزد.
30ــ هر روز از يک دانشآموز بخواهيم پيش از شروع کلاس يا در پايان ساعت کلاس داستان کوتاهی را تعريف کند. اين کار کمرويی روزهای اول مدرسه را برطرف می كند.
31ــ خلاصهنويسی، يکی ديگر از برنامههايی است که می تواند درهمين روزهای شروع سال تحصيلی، بچهها را با نوشتن و کوتاه نوشتن آشنا کند. برای اين کار در پايان هر جلسه و يا هر يک جلسه در ميان، از بچهها بخواهيم چند خط دربارهی مطالبی که ياد گرفتهاند، بنويسند.
32ــ هنگام تدريس درسهايی مثل رياضيات يا علوم به بچهها اجازه بدهيم راهحلهای مختلف، حتی راهحلهای اشتباهشان را با جرأت بگويند. پس از آن، همراه همهی بچهها روی راه مورد نظر بحث کنيم.
33ــ اگر دانشآموزان در پايهر قبل نيز در همين مدرسه بودهاند، با آموزگار سال گذشتهی آنها گفتو گويی داشته باشيم تا از هر نظر بهتر و زودتر با شرايط آنها آشنا شوند.
منبع:رشد آموزش ابتدايی، دورهی 12،شمارهی 1، مهر
ويرايش كننده : رجبعلی قربان نيا ی درگاه
مدیر مجتمع آموزشی وپرورشی آیت ا...خامنه ای
شهرستان آستانه اشرفیه